FDI NĂM 2022: TIẾP XU HƯỚNG CHẤT LẪN LƯỢNG

Kết thúc năm 2021, đầu nước ngoài (FDI) tại Việt Nam ghi nhận vốn thực hiện xấp xỉ 20 tỷ USD, không thay đổi nhiều so với năm 2020. Tuy nhiên số vốn đăng ký tăng 9,2%, từ 28,53 tỷ USD lên 31,15 tỷ USD. Đây là một tín hiệu tích cực cho thấy kinh tế thế giới đang dần hồi phục và Việt Nam vẫn là một mắt xích quan trọng trong chuỗi giá trị toàn cầu trong lĩnh vực công nghiệp chế biến, chế tạo. Với triển vọng kinh tế thế giới 2022 được dự báo tiếp tục tăng trưởng tuy có phần chậm lại so với năm 2021, nỗ lực của Chính phủ, và tầm nhìn địa chiến lược (geostrategic) của các tập đoàn đa quốc gia (MNEs) thì rất lạc quan ở FDI của Việt Nam trong năm 2022.


Những điểm sáng của FDI năm 2021

Trong năm 2021, vốn FDI thực hiện là 19,74 tỷ USD, từ tổng số vốn đăng lý là 31,15 tỷ USD. So với năm 2020, số vốn thực hiện chỉ giảm rất nhẹ là 1,21% nhưng số vốn đăng ký lại tăng 9,19%. Trong khi đó, số lượng dự án cấp mới dù giảm từ 2.523 dự án xuống còn 1.738 dự án nhưng giá trị đăng ký cấp mới tăng nhẹ từ 14,64 tỷ USD lên 15,24 tỷ USD, cho thấy giá trị trung bình của một dự án là tăng lên đáng kể trong năm 2021.

FDI đăng ký 2019-2021, tỷ USD

 

Quốc Gia

Lĩnh vực

 

Singapore

Hàn Quốc

Nhật Bản

Hoa Kỳ

Trung Quốc

Chế biến chế tạo

Điện, khí

Bất động sản

2021

10,71

4,95

3,89

0,73

2,92

18,12

5,71

2,63

2020

8,99

3,94

2,36

0,36

2,45

13,60

5,14

4,18

2019

4,50

7,91

4,13

0,46

4,06

24,56

1,01

3,87

nguồn: Wichart.vn
 
FDI trong lĩnh vực công nghiệp chế biến, chế tạo vẫn luôn dẫn đầu với giá trị đăng ký trong năm 2021 là 18,12 tỷ USD, tăng trở lại 33,23 % sau khi giảm mạnh trong năm 2020 vì Covid-19. Đáng chú ý là lĩnh vực sản xuất, phân phối điện, khí đốt, nước nóng, hơi nước và điều hòa tiếp tục xu hướng của năm 2020, giá trị đăng ký đạt 5,71 tỷ USD, hơn hẳn lĩnh vực kinh doanh bất động sản là 2,63 tỷ USD.

Về nguồn FDI, áp đảo tuyệt đối vẫn đến từ khu vực châu Á với giá trị đăng ký là 26,79 tỷ USD, tiếp đến là châu Âu với 2,91 tỷ USD và châu Mỹ là 893 triệu USD. Trong các nước châu Á đầu tư trực tiếp vào Việt Nam, Singapore có năm thứ 2 liên tiếp dẫn đầu, với 10,71 tỷ USD, vượt xa các nước có truyền thống như Hàn Quốc, Nhật Bản, Trung Quốc, Hồng Kông và Đài Loan. Riêng Hoa Kỳ dù tổng giá trị đăng ký năm 2021 chỉ là 739 triệu USD nhưng tốc độ tăng so với năm 2020 là 105%.

Trong năm 2021, các tỉnh khu vực phía Bắc và phía Nam có giá trị đăng ký FDI khá tương đồng, đều quanh mức 14,5 tỷ USD. So với năm 2020 thì các tỉnh phía Bắc có mức tăng đáng kể ở mức 36,5% trong khi các tỉnh phía Nam có một sự sụt giảm nhẹ. Nổi bật trong các tỉnh phía Bắc năm 2021 là Hải Phòng, từ 1,51 tỷ USD nhảy vọt lên 5,26 tỷ USD, Quảng Ninh từ gần như con số 0 lên 1,15 tỷ USD. Còn ở phía Nam, nổi bật lên là Long An từ 0,81 tỷ USD lên 3,84 tỷ USD.

Tiếp xu hướng chất lẫn lượng

Nghị quyết số 50-NQ/TW năm 2019 đã đặt một nền tảng mới cho chiến lược thu hút FDI của Việt Nam, hướng đến các nguồn FDI có chất lượng cao. Vào tháng 6/2020, Việt Nam đã thành lập một nhóm làm việc đặc biệt để thu hút các dự án lớn có công nghệ cao, nhiều yếu tố đổi mới sáng tạo. Nhiệm vụ chính của nhóm là thiết kế các chính sách mới để thu hút các tập đoàn đa quốc gia, trong đó có những tập đoàn muốn đa dạng hóa địa điểm đầu tư, các nhà máy sản xuất sau Covid-19. Một số tập đoàn đã chuyển một phần hoạt động từ Trung Quốc sang Việt Nam như Apple, Intel, Nike, Qualcomm, Universal Alloy Corp., Asics, Hoya, Kyocera, Nintendo, và Shin-Etsu Chemical.

Gần đây, Việt Nam cùng với Indonesia có tốc độ tăng robot sản xuất hàng năm rất ấn tượng dù chi phí lao động thấp so với một số quốc gia khác. Việt Nam cũng đang trở thành một điểm đến của các MNEs có hàm lượng công nghệ cao, từ việc thành lập văn phòng đại diện, trung tâm nghiên cứu, cho đến nhà máy sản xuất.

Cụ thể đó là việc chuẩn bị hạ tầng và sẵn sàng tham gia của Việt Nam với các MNEs về chuyển đối số, từ công nghệ 5G, các trung tâm dữ liệu, trung tâm điện toán đám mây (cloud), tự động hóa với việc tăng tỷ lệ robot, công nghệ in 3D (Additive manufacturing). Đặc biệt hơn Việt Nam đã rất quan tâm và ủng hộ hợp tác với các nhà đầu tư nước ngoài trong việc chuyển đối số các nhà máy chế biến chế tạo với Internet vạn vật trong công nghiệp (Industrial Internet of Things - IIoT), nhà máy thông minh (smart factories).

Thị trường IoT của Việt Nam được dự báo từ 1 tỷ USD năm 2018 sẽ tăng lên 3 tỷ USD vào năm 2024. Hiện nay, đã có nhiều tên tuổi quốc tế lớn có mặt ở Việt Nam như ABB, Bosch, Samsung Electronics, Autodesk, Fujitsu, KDDI, Mazak, Yaskawa, Yukogawa, và Oracle.

Còn về nhà máy thông minh, một số nhà đầu tư nước ngoài đã triển khai ở Việt Nam như ABB, Nestle, Piaggio, Henkel, Honda, GE, Samsung, Daikin, và Fujikura. Tuy vậy, tiềm năng vẫn là rất lớn để Việt Nam cạnh tranh trong việc thu hút các tập đoàn công nghệ lớn của Mỹ về công nghệ sản xuất bán dẫn và công nghệ sinh học, cũng như các tập đoàn của Nhậy Bản, châu Âu trong lĩnh vực phụ tùng ô tô công nghệ cao, phần cứng IA, phụ tùng phụ kiện thiết bị điện tử, máy móc công nghệ có độ chính xác cao.

Năm 2022 là năm Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP) có hiệu lực, và nhiều FTA quan trọng của Việt Nam tiếp tục thực hiện các lộ trình đã cam kết, độ mở kinh tế Việt Nam ngày càng lớn với thế giới. Các chính sách ưu đãi về thuế quan sẽ càng thúc đẩy các tập đoàn quốc tế lớn dịch chuyển về khu vực Đông Nam Á trong đó có Việt Nam.

Bởi vì không chỉ là chi phí sản xuất, các yếu tố về địa chính trị, thiết lập chuỗi cung ứng có sức chống chịu lại với những rủi ro như Covid-19 là điều mà các MNEs rất quan tâm trong việc sắp xếp lại địa điểm đặt các nhà máy, trung tâm nghiên cứu của mình. Ngoài ra, các vấn đề về môi trường, điều kiện làm việc của người lao động cũng là những mối quan tâm của nhà đầu tư nước ngoài có quy mô lớn và chất lượng cao. 

Việt Nam sẽ phải tiếp tục cuộc đua thu hút FDI chất lượng cao với Indonesia, Malaysia, Thái Lan, và Singapore. Mục tiêu sắp đến trong thu hút FDI có hàm lượng công nghệ cao nên là vị trí thứ 2 trong khu vực sau Singapore. Muốn vậy, cần tiếp tục hoàn tiện hạ tầng về công nghệ, đào tạo nguồn lao động có chất lượng cao, và đạt các chuẩn mực cao về lao động và môi trường.

1 nhận xét:

Vui Lòng Lịch Sự & Chừng Mực, Cảm Ơn Bạn !